ابوالفضل مهدی پور راهنمای تور محلی خوزستان
ابوالفضل مهدی پور
بازار ماهی فروشان آبادان
بازار ماهی فروشان آبادان از بازارهای محلی معروف خوزستان در کنار اروندرود میباشد، بازاری بسیار پر جنب و جوش که علاوه بر فروش ماهی بلکه جاذبه گردشگری و محل پر رفت و آمد مهمانهای نوروزی در ایام نوروز میشود.
سید خلیل موسوی
ابوالفضل مهدی پور
پل قدیم دزفول، نماد اقتدار و شکوه ایرانی
پل ساسانی به عنوان پیشانی آثار تاریخی شهرستان دزفول با یکهزار و ۷۰۰ سال قدمت بر فراز رودخانه دز ساخته شده و هدف گردشگران است.
پل ساسانی یا پل قدیم دزفول یکی از آثار تاریخی زیبایی است که همواره مقصد گردشگری بوده و علاقهمندان زیادی را به سوی خود جذب کرده است.
پل یکهزار و ۷۰۰ ساله دزفول به عنوان یکی از بینظیرترین آثار تاریخی ایران با معماری زیبا و منحصربه فرد همچنان پابرجا بوده و تا چند سال قبل نیز خودروها امکان تردد از آن را داشتند؛ از سال ۹۰ به منظور حفاظت این اثر بینظیر با احداث میدان آجری مقابل پل این امکان حذف شد و در حال حاضر تردد از پل صرفا به صورت پیاده است.
این پل باشکوه که یادآور روزگار کهن ایران است و تاریخ یکهزار و ۷۰۰ سالهاش گردشگران را به سمت خود سوق میدهد از قدیمیترین پلهای دنیا به شمار میرود که به دستور شاپور اول پس از پیروزی درجنگ با روم به دست اسیران رومی در بند ایران ساخته شد.
پل قدیم دزفول در سال ۲۶۳ میلادی بر روی رودخانه دز ساخته شد و همیشه محل تحولات مهمی مثل جنگها و ظهور تمدنها بوده است؛ این پل با ۳۷۰ متر طول در مرکز دزفول قرار دارد و نقطه پیوند شرق و غرب شهر است به طوری که مسیر عبور به شهرهای شوشتر، اندیمشک بوده است.
این پل که بارها در طول تاریخ مورد مرمت و بازسازی قرار گرفته در سال ۱۳۱۰ ثبت ملی و در دورهای تصویرش روی پول ملی چاپ شد؛ در ساختمان این پل آثاری از معماری دوره ساسانی و صفوی به چشم میخورد.
خراب شدن دهانههای میانی پل در دوره پهلوی باعث شد که ۲ دهانه بتونی روی آن ساخته شود؛ پل ساسانی از سنگ ساروج و آهک درست شده و با اینکه در دورههای مختلف چندین بار بازسازی شده اما اغلب پایههای پل مربوط به دوره ساسانی است.
پل ۱۴ دهانه دارد و با ایستادن بر روی آن گذر آب خروشان رودخانه دز تماشایی است.
رودخانهای به زیبایی و خروشانی دز که از زیر پل ساسانی میگذرد همیشه مورد توجه گردشگران در تمام روزهای سال حتی در فصل سوزان تابستان است.
به گزارش ایرنا، بافت تاریخی و آجری دزفول در کنار رودخانه دز با ۲۸ محله قدیمی با معماری خاص و تزئینات آجری بینظیر تصویر زیبایی برای گردشگران خلق کرده است.
پرونده ثبت جهانی منظر فرهنگی دز شامل پل ساسانی، آسیابهای آبی، کتها، دردانهها، قمشها، خانههای تاریخی و کارگاههای نیلسازی تهیه شده و در دست پیگیری است.
عکس:محمد آذرکیش
ابوالفضل مهدی پور
ملاثانی؛ شهر بستنی
ملاثانی یکی از شهرهای استان خوزستان و مرکز شهرستان باوی است. این شهر در ۳۵ کیلومتری کلانشهر اهواز و در امتداد شرق رود کارون قرار گرفتهاست و دارای زمینهای حاصلخیز، باغهای میوه و کشتزارهای وسیع نوین میباشد.
این شهر با جمعیت ۱۷٬۳۷۷ نفر دارای ۴۴ بستنی فروشی که عمدتاً با شیر گاومیش (که از عمده دام منطقه است) به شهر بستنی معروف شده که سالانه پذیرای جمعیت مسافران نوروزی میباشد.
سید خلیل موسوی
ابوالفضل مهدی پور
حضور میهمانان نوروزی در موزه جنگ خرمشهر
موزه جنگ خرمشهر با آثار ارزشمند به جا مانده از ۸ سال جنگ تحمیلی مانند دلاوری ها و رشادت های مردم مظلوم کشورمان را به گردشگران یادآوری می کند،بازدید از چنین موزه ای سبب می شود که ما با فصل غمانگیزی از تاریخ کشورمان آشنا شده و به خود و مردم عزیزمان برای خلق چنین نمایش قهرمانانه ای افتخار کنیم.
خوزستان مقاومت مردم آبادان در جنگ تحمیلی آنقدر بینظیر بود که حالا این مقاومت در سرزمین "نخلستان بِریم" در نقطه صفر مرزی به شکل یک باغ موزه درآمده تا خونهای ریخته شده، رشادتها و ایثارگریها در راه دفاع از وطن، برای نسل جدید ملموستر باشد.
اگر آبادان در زمان جنگ و آن محاصرهی بیش از یک سال سقوط میکرد، طبیعتا پیشروی رژیم بعث عراق در خاک ایران نیز ادامه پیدا میکرد اما مقاومت مردان و زنان آبادانی باعث عقبنشینی عراقیها شد.
پیش از اینکه عراقیها رسما جنگ را آغاز کنند، در منطقه سرسبز نخلستان بِریم مانند هر منطقه دیگرِ آبادان و ایران، زندگی در جریان بود اما چشم طمع دشمن به خاک ایران زمین، نخلستان بِریم را به منطقهای تحت تاثیر مستقیم جنگ تبدیل کرد. منطقهای که اگرچه سر از نخلهایش افتاد و به جای آب شیرین اروند، خون، نخلهایش را آبیاری کرد اما مقاومت مردمانش نگذاشت ذرهای از خاک نقطه صفر مرزی به دست دشمن بیافتد.
حالا منطقه سرسبز آن زمانِ "نخلستان بِریم" که امروز نخلهایش خشک و بیسر شدند و جوانان، مردان و زنانش جان خود را برای دفاع از شهر از دست دادند، به باغ موزهای بیبدیل در ایران تبدیل شده تا آیندگان بدانند در این منطقه چه مقاومتها و رشادتهایی برای حفظ خاک ایرانِ عزیز انجام شد.
باغموزه دفاع مقدس در آبادان از سال ۱۳۹۱ تاکنون با جمعآوری یادگارهای دفاع مقدس و ادوات جنگی در زمینی که در اصل محل دفاع اولیه نیروهای ایرانی بوده، شروع به کار کرده و آماده بازدید عموم شده است. در این موزه، از خانهها تا ادوات جنگی، همه در اصل در طول جنگ استفاده شده و ادوات عراقی از جمله غنیمتهای سپاه بوده که به این موزه اهدا شده است
ابوالفضل مهدی پور
گرده افشانی نخل های خرما در آبادان
گرده افشانی نخل خرما که از مهمترین عملیات زراعی نخیلات است و برای تولید خرمای مرغوب و اقتصادی دارای اهمیت ویژه است و این روند آغاز شده و در آبادان در تا ۱۵ فروردین ادامه دارد.آبادان دارای ١٢ هزار و ۶۷۱ هکتار نخلستان و غنامی به عنوان مهمترین رقم خرمای آبادان برای تهیه گرده نر شناخته می شود..
فرید حمودی
ابوالفضل مهدی پور
شوش؛ شهری به بلندای تاریخ
شهر شوش واقع در استان خوزستان یکی از قدیمیترین سکونتگاههای شناختهشده جهان است و احتمالاً در سال ۴۰۰۰ پیش از میلاد پایهگذاری شده است. طبق اسناد شهر باستانی شوش از مهمترین و باشکوهترین شهرهای باستانی ایران و جهان بوده و فعالیتهای باستانشناسی در آن ادامه دارد. ا
شهر شوش با وجود آثار باستانی متعدد علاوه بر زیباییهای چشم نوازش از ارزش بسیار بالایی برخوردار است. در این میان قلعه شوش «آکروپل» با قدمتی بیش از ۱۲۰ ساله یکی از بناهای بسیار جذاب این شهر بشمار میرود.در شوش و اطراف آن، محوطه های باستانی بسیاری از هزاره های پیش از میلاد تا سده های میانی اسلامی وجود دارد. مهم ترین آنها، تپه آکروپل است که مشرف به شهر و در فاصله نسبتا کمی از مقبره دانیال نبی قرار گرفته است.
در سرزمین کهن ایران آرامگاه یکی از پیامبران بزرگ الهی جای گرفته است؛ آرامگاه حضرت دانیال نبی (ع) در شهر شوش استان خوزستان بر روی ساحل شرقی رودخانه «شاوور»، در مجاورت تپه ارگ قرار دارد. از دیدنیهای این شهر میتوان به موزه شوش، بـارگاه دانیـال نبی (ع)، کـاخ شـاپور، تپـههای باستانی و قلعه شوش اشاره کرد. محوطه باستانی شوش در شهر شوش، محوطـه وسیعی را در بـر میگیرد کـه بناها و سازههای معماری بسیار متنوعی پیش از تاریخ تا دوران اسلامی را در خود جای داده است.
چغازنبیل «یکی از زیباترین آثار باستانی ایران است. این زیگورات، پرستشگاهی است که عیالمی ها برای خود ساخته بودند. یکی از قدیمی ترین تمدنهای روی زمین ایران ما است.
قلعه آکروپل با شماره ثبت ۳۹۸۳ در ۱۰ مهر ماه سال ۱۳۸۰ به ثبت میراث ملی ایران در آمد و سالانه پذیرای گردشگران بسیاری از سراسر دنیا است.
محوطه تاریخی شوش شامل کاخ شاپور، کاخ آپادانا، دروازه شرقی، کاخ هدیش، شهر پانزدهم، روستای هخامنشی، مسجد جامع شوش و مجموعه بناهای دوره اسلامی، تپههای آکروپول و قلعه فرانسویها است.
موزه شوش در سال ۱۳۴۵، در جوار قلعه و محوطه باستانی شوش گشایش یافت. این موزه یکی از مهمترین موزههای اشیای ایران باستان بهشمار میرود و آثار باارزشی را از دورههای مختلف تاریخی در خود جای داده است. آثار بهنمایش درآمده در موزه شوش حاصل حفاریهای منطقه شوش و چغازنبیل است.
این شهر باستانی به همراه آرامگاه دانیال نبی و تحت نام بقعه دانیال نبی شهر شوش و تپههای مجاور در تاریخ ۲۴ شهریور ۱۳۱۰ با شماره ثبت ۵۱ بهعنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. پرونده محوطه تاریخی شوش در ژوئیه ۲۰۱۵ در شهر بن آلمان به ثبت جهانی رسید.
سیدحامد موسوی/ایسنا
ابوالفضل مهدی پور
برداشت گل شببو
شهر حمیدیه در پرورش و برداشت گل رتبه سوم را در استان خوزستان دارد. انواع گلهای شببو، زنبق، گل آفتابگردان، گل خشک و گل همیشه بهار از مزرعههای پرورش گل این منطقه برداشت میشود. این روزها جشنواره برداشت گل شهرستان حمیدیه بوده که به زودی وارد بازار میشود تا زینت سفرههای هفت سین خوزستانیها شود.
سید خلیل موسوی
ابوالفضل مهدی پور
منطقه رود تلخی در نزدیکی شهرستان بهبهان و دریاچه سدمارون واقع شده و دارای طبیعت زیبا و بی نظیر می باشد که در زمان فرا رسیدن شکوفه های بادام، زیبایی این منطقه را دوچندان می کند، و همه ساله عده زیادی از مردم به این طبیعت زیبا سفر می کنند.
میلاد خراسانی
ابوالفضل مهدی پور
موزه خانگی در رامهرمزی - خوزستان
موزهها مراکزی هستند که به ما یاد میدهند که حافظه جمعی خود را از نسلهای قبل حفظ کنیم. در این میان موزههای خصوصی، گامی برای افزایش مشارکت مردم در نگهداری میراث فرهنگی است.
امین نیکزاد یکی از معلمین شهرستان رامهرمز با گردآوری یک مجموعه نفیس از انواع ابزار کاربردی از جمله ساعت، دوربین، تمبر، چراغهای نفتی و زغالی ، گرامافون، قلک، کبریت، رادیو و... موزه نسبتا کوچکی در خانه خود برپا کرده است.
عکس :مهدی پدارم خو/تسنیم
ابوالفضل مهدی پور
رویایی بینظیر از قایقسواری و صخرهنوردی در "تنگه قاسمی"
"تنگه قاسمی" واقع در شرق استان خوستان و در میان کوههای "منگشت" منظره رویایی و شگفتانگیزی را پیش روی گردشگران و علاقهمندان به قایق سواری ترسیم میکند که به جرأت میتوان گفت نظیر آن را در جایی از دنیا یافت نخواهید کرد!
به گزارش خبرنگار اجتماعی خبرگزاری تسنیم، در حالیکه آخرین روزهای فصل زمستان را سپری میکنیم و رفته رفته به آغاز سال نو و فصل بهار نزدیک میشویم، بسیاری از خانوادههای ایرانی بنابر رسم معمول هر ساله و عادت ایرانیان به دنبال برنامهریزی برای انجام سفر و بهرهمندی از مواهب خدایی در این فصل زیبای سال هستند.
با توجه به طبعیت بکر و چهارفصل کشورمان ایران، بهار یکی از بهترین مقاطع زمانی برای انجام سفر و مناطق مشرف به سواحل جنوب شرقی کشورمان نیز یکی از بینظیرترین مکانهای گردشگری در این ایام از سال است که معمولاً از نظرها مغفول مانده و کمتر کسی با طبیعیت بکر و روحنواز آن آشنایی دارد.
لطافت هوا و مناظر بیشمار و متعدد طبیعی، مناطق جنوب غربی ایران را در حالی به یکی از پرجاذبهترین مقاصد گردشگری در این برهه از سال بدل کرده است که این نقطه از کشورمان از نظر گردشگری هیچ چیزی کمتر از مناطق و نواحی مشابه خارجی نداشته و بلکه با توجه به هزینههای بسیار بالا و سرسامآور سفر به کشورهای خارجی، امکان سفری راحتتر و به مراتب ارزانتر را نیز برای هموطنان فراهم میکند.
وجود جاذبههای تاریخی و طبیعی متعددی در استان خوزستان و به خصوص شهرستان ایذه، این خطه از کشور را یک از مناطق منحصربهفردی در ایران بدل کرده است که سالیانه میزبان گردشگران زیادی از ایران و سایر اقاصا نقاط جهان است.
در این میان "تنگه قاسمی" واقع در شرق استان خوزستان و در میان کوههای "منگشت" منظره رویایی و شگفتانگیزی را پیش روی گردشگران و علاقهمندان به قایقسواری ترسیم میکند که به جرأت میتوان گفت نظیر آن را در جایی از دنیا یافت نخواهید کرد!
استان خوزستان در جنوب غربی ایران، یکی از قدیمیترین مناطق مسکونی فلات ایران محسوب میشود. این پیشینه تاریخی و همجواری با خلیج فارس، کارون، کرخه و اروند رود سبب شکلگیری جاذبههای تاریخی، طبیعی و زمینشناسی متعدد در این استان شده است و یکی از مقاصد محبوب گردشگری طبیعی و تاریخی به شمار میرود.
تنگه قاسمی، جاذبهای طبیعی در شرق استان خوستان و میان کوههای منگشت است. منگشت یکی از کوهستانهای شهرستانهای ایذه، باغملک و لردگان محسوب میشود که از شمال غرب دریاچه سد کارون سه و شرق "تالاب بندون" آغاز و تا حومه روستای "رودریش" در استان کهگیلویه و بویراحمد کشیده شده است.
تنگه قاسمی که به نامهای تنگه قاسمی ایذه و تنگه قاسمی شیوند نیز شناخته میشود، به جهت ساختار درهای، صخرهای و باریک، در دل کوه منگشت و دریاچه سد کارون سه ایجاد شده است. این تنگه با اهواز (مرکز استان خوزستان) حدود 240 کیلومتر و با ایذه حدود 60 کیلومتر فاصله دارد.
با احداث و آبگیری سد کارون 3، دریاچهای وسیع پشت سد ایجاد شد. با شکلگیری دریاچه، جاده ایذه و قسمتی از محور شهرکرد به ایذه زیر آب رفت. از آن زمان لندیکراف یا بارجهای در ساعات مشخصی مسافران و وسایل نقلیه را از یک سوی دریاچه به سوی دیگر منتقل میکنند؛ همچنین قایقهای موتوری محلی، برای جابهجایی مسافران در زمانهای دیگر فعال هستند.
برای دسترسی به تنگه قاسمی (حاشیه غربی دریاچه) باید در جاده دهذر به ایذه وارد خروجی "روستای رکعت" شوید و تا اسکله رکعت با خودرو پیش بروید. در این اسکله سوار قایقهای موتوری تندرو شوید. مقصد نهایی این قایقها در حالت عادی "اسکله بارج شیوند رکعت" در جنوب غربی دریاچه سد کارون 3 است و برای بازدید از تنگه قاسمی باید از قبل با قایقران هماهنگ شود که از اسکله رکعت تا تنگه قاسمی حدود 20 دقیقه قایقسواری پیشرو است.
"اسکله زراس" در جنوب شرقی دریاچه سد کارون 3، مبدأ دیگری برای اجاره قایق و رفتن به تنگه قاسمی است. علاوه بر آن جاده سادات حسینی در جنوب دهذر و سپس جاده زراس به این اسکله ختم میشوند.
تنگه قاسمی عارضهای طبیعی است که در طول سالهای بسیار و با گذشت دورههای زمینشناسی مختلف با گذر رودخانهای از ارتفاعات منگشت، به مرور و در اثر فرسایش آبی، شکل گرفته است که دیوارههای سنگی بلند و عدم تابش نور فضای تنگه قاسمی را کمی وهمانگیر و البته جذاب میکند.
تنگه قاسمی شیوند با بافت سخت و سنگی، فاقد پوشش گیاهی است. سنگهای بزرگ صیقل خورده و آب روان از زیباییهای بصری تنگه قاسمی هستند. ابتدای تنگه باریک است و سهم زیادی از دریافت نور خورشید ندارد؛ همین موضوع فضای وهمنگیز و جذابی را پدید میآورد. با فاصله گرفتن از ورودی به میزان نورگیری تنگه افزوده میشود.
همان طور که با قایق از میان تنگه قاسمی عبور میکنید و محو تماشای شکوه و عظمت دیوارهها هستیدِ، کمکم صدای ریزش آب بیشتر میشود و آب به صورت برخورد میکند. در همین هنگام آبشار زیبا و کوچک تنگه قاسمی پیش چشمان شما رخ نشان میدهد و بر زیباییهای تنگه میافزاید. لحظات ورود به تنگه و خروج از آن بسیار تماشایی و تکرار نشدنی هستند!
بهترین زمان بازدید از تنگه قاسمی
توجه به این نکته ضروری است که فصل بهار بهترین زمان برای بازدید از تنگه قاسمی است؛ چراکه فصل تابستان هوای استان خوزستان گرم و شرجی است و اغلب گردشگران این زمان را برای سفر به جنوب انتخاب نمیکنند. بیشتر سالها در فصول پاییز و زمستان سطح آب دریاچه سد کارون 3 پایین میآید و زمین تنگه قاسمی خشک میشود و بازدید از آن جذابیت فصل بهار را ندارد. افزون بر آن ساعات اولیه روز نسبت به مواقع دیگر در طول روز، بهترین زمان برای حضور در این تنگه است.
بازدید از تنگه قاسمی ایذه با تفریحات مختلفی عجین شده است. رودخانه نوردی و قایقسواری بخش جدانشدنی از این بازدید هستند. هیجان عبور از تنگهای باریک با قایق موتوری هرگز از خاطره شما پاک نخواهد شد. صخرهنوردی تفریح دیگری است که علاقهمندان به این رشته ورزشی در تنگه قاسمی تجربه میکنند. تنگه قاسمی همچنین از مقاصد پرطرفدار میان غواصان حرفهای است. آببازی و شنا از تفریحاتی است که گردشگران در تنگه قاسمی تجربه میکنند.
باریک بودن مسیر عبوری از این تنگه گرچه باعث زیبایی و جذابیت آن شده است اما همین امر این الزام را به وجود میآورد که برای عبور از آن حتماً باید با قایقرانهای حرفهای همراه شوید؛ در غیر این صورت، قایق به دیوارهها برخورد میکند و ممکن است خطرات جبرانناپذیری را به دنبال داشته باشد.
منبع :تسنیم
ابوالفضل مهدی پور
دریاچه شهیون - دزفول
دریاچه شهیون یا دریاچه سد دز، یکی از زیباترین دریاچه های ایران است که پشت دو کوه شاداب و تنگوان در کنار روستای گردشگری پامنار دزفول شکل گرفته و چهرهای تماشایی به این منطقه داده است.
دریاچه شهیون یا دریاچه سد دز در شمال شرقی و قسمت هایی از شمال شهرستان دزفول و در استان خوزستان واقع است.
این دریاچه به صورت مصنوعی و با احداث سد دز بر روی رودخانه دز شکل گرفته است و نیز تعدادی جزیره بزرگ و کوچک را در خود جای داده است که زیبایی منحصر به فردی به آن می بخشند.
مساحت دریاچه سد دز در مواقع پرآبی و کمآب اندکی متفاوت بوده و در بیشترین حالت تقریبا شش هزار هکتار است. عمق دریاچه نیز تا ۵۰ متر متغیر است.
از تفریحات این دریاچه می توان به شنا (بدون نظارت غریق نجات)، کمپینگ، پیک نیک و ماهیگیری اشاره کرد. همچنین برخی تفریحات آبی مثل اسکی و قایق های موتوری که متولیانشان افراد محلی هستند هم می توانند تجربه ای متفاوت باشند. همچنین در برخی مواقع سال این دریاچه مکان مناسبی برای ماهیگیری است. دریاچه شهیون تعدادی جزیره بزرگ و کوچک را در خود جای داده است که زیبایی منحصر به فردی به آن می بخشند. در این جزایر درختانِ کُنار، کلخنگ، بید و بادام کوهی زیادی به چشم می خورند و جانوران کوچکی همچون روباه و خرگوش، و پرندگان دریایی، تیهو و کبک بر روی این جزیره ها زندگی میکنند.
عکس:محمدمهدی عاملی/ایسنا
ابوالفضل مهدی پور
قمش تاریخی مومنان - دزفول
قُمِش مؤمنان دزفول گنجینهای تاریخی در اعماق زمین و اثری برجای مانده از دوران ساسانیان، یکی از جاذبه های ارزشمند برای بازدید گردشگرانی است که دزفول را مقصد سفر انتخاب کرده اند.
خبرگزاری مهر – گروه استانها، رؤیا رجبی: در کنار مسجد و شیدانه معروف امام رضا (ع) یک در چوبی و سنتی با نمای آجرکاری شده، خودنمایی میکند که رنگ و بوی تاریخ را به مشام هر رهگذری میرساند. در چوبی را که باز کنی با فضا و پلههای متعددی مواجه میشوی که با پیمودن هر پله که رو به پایین است، گویی بیشتر به اعماق تاریخ نزدیک میشوی.
دیوارهای سنگی و آجری و پلههای محکم ساخته شده از آجر که قدمتشان به دوره ساسانیان باز میگردد مصداق جمله «دزفول شهر آجر» هستند و سقفی که اقتدار و شکوه فرهنگ و تمدنی بی نظیر از آن می بارد.
۷۵ پله ورودی قُمِش که به گویش دزفولی به سَربِطاق چوقابَفون (چوقابافان) معروف است را که طی کنی، به قُمِش مؤمنون میرسی. نورپردازیهای بی نظیر قُمِش تو را به پیمودن ادامه مسیر در زیرزمین و جایی که یادآور سبک و نحوه زندگی گذشتگان این دیار است، تشویق میکند.
در طول مسیر قُمِش که همانند تونل است، بوی آب و آجر که شناسنامه دزفول است، آغشته میشود.
در جای جای قُمِش، کوزههای سفالی و زیراندازهای سنتی و چند ماکت مرد که نماد سقا هستند (افرادی که از درون قمش آب حمل میکردند) و چند ماکت زن با پوشش سنتی جانمایی شده که فضا را بیش از پیش تاریخی کرده است. راه رفتن در مسیر قمش که همانند تونل است و مشاهده سقف و دیوارهای آجری و سنگی نشان از تلاشی کم نظیر برای احیای آن و همت والای گذشتگان این دیار برای زندگی دارد.
تاریخچه قُمِش و سَربِطاق ها
قُمِش (قنات) به معنی کاریز و مجرای آب زیرزمینی است که قدمتی چند هزار ساله در دزفول داشته و در گذشته برای استفاده از آب رودخانه حفاری شدهاند.
در گذشته مردمان دزفول با حفر تونلهایی به نام «قُمِش» در چند کیلومتر بالاتر از شهر و از کناره رودخانه دز، آب را به اندازه معین به سمت شهر هدایت میکردند و پس از مصارف شهری این آب مسیر خود را در خارج از شهر برای سیراب کردن زمینهای کشاورزی ادامه میداد. مردم دزفول این راه دسترسی به کانال حفر شده را «سَربِطاق» میگفتند.
این قناتها از منحصر به فردترین شبکه زیر زمینی آب در جهان محسوب شده که بخش عمدهای از آب مورد نیاز بخش کشاورزی، آب آشامیدنی و مصرف روزانه مردم دزفول را تأمین کرده و در هشت سال جنگ نیز به عنوان پناهگاه و امدادرسانی به مصدومان مورد استفاده قرار میگرفت.
در واقع قُمِش در اصطلاح قدیم به تونلهای آبرسان زیرزمینی گفته میشد که آب رودخانه دز را به تمام نقاط شهر میرساند و قدمت آنها به زمان عیلامیان و ساسانیان باستان میرسد.
«سَربِطاق» نیز مجرایی به شکل سرداب بود که به صورت مستقیم و با شیب ۴۵ درجه تا محل جریان آب به وسیله پلکانی که گاه دارای ۱۰۰ پله بود پیش میرفت. به علت گرمای طاقتفرسای تابستان، قمش و سربطاقها نقش بسیار مهمی در ادامه زندگی و حیات شهر دزفول ایفا کردهاند.
در گذشته تعداد ۱۳ سَربِطاق در دزفول وجود داشته که به دلیل توسعه شبکه آبرسانی شهر از دهه ۴۰ شمسی به بعد، کمکم کارکرد خود را از دست داده و متروکه و بعضی حتی تبدیل به مسیر فاضلاب شدند.
آثار آنها در دهه ۵۰ و حتی تا اوایل دهه ۶۰ نیز موجود بود که به دلیل نشست زمین و خطرات احتمالی آن و اغلب با آوارهای ساختمانها که غالباً در اثر موشک باران شهر در زمان جنگ تحمیلی تخریب میشدند پر شدند و دهانه آنها بسته شد.
معرفی قُمِش مؤمنون
به گواه مستندات در گذشته شهرستان دزفول دارای ۲۴ رشته قُمِش بوده که هر کدام با سَربِطاق های متعدد در مساحتهای مختلف احداث شدهاند و قدمت آنها به دوران ساسانیان و عیلامیان برمی گردد.
قُمِش مؤمنون یکی از این ۲۴ رشته قُمِش موجود در دزفول و در واقع تنها قُمِش احیا شده در این شهرستان است.
این قُمِش در گذشته آب مورد نیاز یک هزار و ۲۰۰ هکتار از زمینهای کشاورزی این منطقه را تأمین می کرده است. وجه تسمیه این قُمِش به نام متولی وقت مسجد، صادق قلی چوقاباف است.
این مسجد در زمان جنگ تحمیلی در مهرماه سال ۶۲ مورد اصابت موشک قرار میگیرد و ۳۸ نفر به شهادت میرسند که در عملیات خاکبرداری و خارج کردن شهدا از زیر آوار، خاکها به درون این قمش ریخته میشود و بدین ترتیب قمش مؤمنون پس از آن واقعه در سال ۱۳۶۲ زیر خاک مدفون میشود.
پس از واقعه مذکور طی چند سال اخیر بخشی از این گنجینه آجری با همت فردی به نام سعید قلیان که متولی مسجد و شیدانه امام رضا (ع) است از زیر آوارها سر برآورد و در سال ۱۳۹۶ رونمایی شد.
ورودی قُمِش مؤمنون یعنی سَربطاق چوقابافان که اکنون به یکی از مکانهای گردشگری و پربازدید در دزفول تبدیل شده در خیابان طالقانی، پشت بقعه سید محمود و در جنب مسجد و شیدانه امام رضا (ع) دزفول واقع شده؛ بنابراین برای بازدید از قُمِش باید به این آدرس مراجعه کرد.
احیای قُمِش با همت و تلاش شخصی
داستان احیای قُمِش مؤمنون دزفول بدین صورت است که سعید قلیان متولی این قُمِش که از کودکی داستانهای زیادی درباره قُمِش مؤمنون از پدر و اطرافیان خود شنیده، تصمیم میگیرد این مکان را احیا کند به گونهای که در سال ۸۹ از زیرزمین مسجد امام رضا (ع) که در آن زمان مسجد چوقاباف نام داشته، ورود کرده و پس از مقداری خاکبرداری به چند پله اول قمش که تخریب شده بودند، میرسد.
وی در همان ابتدا با حجم عظیمی از خاک و نیاز به عملیاتهای بزرگ خاکبرداری مواجه میشود اما از سوی ادارات مرتبط اجازه خاکبرداری به وی داده نمیشود.
وی در سال ۹۴ از شهرداری میخواهد، فاضلاب بندی محلهای که قُمِش در آن قرار دارد اجرا شود که در حین اجرای پروژه فاضلاب بندی، وجود قُمِش در همان مکانی که از قبل پیش بینی شده بود به قلیان ثابت میشود.
بنابراین وی با همکاری چندتن از دوستان خود به صورت کاملاً شخصی و بدون دخالت و همکاری هیچ ارگانی اقدام به حفاری کرده و پس از مدتی به ورودی قُمِش یعنی سربِطاق چوقابَفون (چوقابافان) میرسد و در ادامه به دلیل سخت بودن روند حفاری با هزینه کاملاً شخصی تعدادی کارگر را برای حفاری و پیشروی در قُمِش وارد روند کار میکند.
گفتنی است از زمان آغاز حفاری قُمِش یعنی اردیبهشت سال ۹۴ تا ۲۳ شهریور سال ۹۶ که طی مراسمی از قُمِش رونمایی شد ۱۴۰ هزار ساعت کار و تلاش شبانه روزی صورت گرفته است. پس از رونمایی از بخشی از قُمِش، متولی آن بیکار ننشسته و روند پیشروی به دیگر قسمتهای قمش را همچنان ادامه داده به گونهای که تاکنون ۸ هزار مترمکعب خاکبرداری و ۲۰ ماه کار مفید صورت گرفته است.
خاکبرداری این قُمِش به صورت دستی با وسایلی همچون فرغون، بیل، کلنگ، نوارنقاله، تسمه نقاله و بالابر از عمق ۴۸ متری زمین انجام شده است.
مازاد برداری خاک، مسدود کردن و انحراف فاضلابهای متعدد خانگی، تهویه، مرمت و آجرکاری که عمدتاً از آجرهای همین قمش هستند، روشنایی، نورپردازی و زیباسازی فضای درون قمش که شامل نصب ماکت، جای گذاری کوزه و مجسمه و اشیای سنتی است از جمله مراحل انجام شده برای احیای قُمِش مومنون تاکنون بوده است.
قُمِش مؤمنون مطابق با اسناد، سَربِطاق های زیادی دارد که در زمان رونمایی فقط دو سَربِطاق چوقابافان و عاملی احیا شده بودند اما در سال ۹۷ نیز با انجام ۶۰ متر لایروبی و پیشروی در قُمِش، سومین سَربِطاق به نام آقامیر نیز خاکبرداری شده و احیا شده است.
قلیان (متولی قمش) در حال حاضر موقعیت جغرافیایی یکی دیگر از سَربِطاق های قمش مومنون به نام سَربِطاق بوالعلایی را به دست آورده و مقرر شده تا پس از تعطیلات نوروز این سَربِطاق نیز خاکبرداری و احیا شود.
گفتنی است قدمت آجرکاریهای قمش ۴۰۰ سال تخمین زده شده ولی قدمت اصلی قمش به طور کلی به دوره ساسانیان برمی گردد.
طول قُمِش مؤمنون تا رودخانه دز هشت هزار و یکصد متر است که تاکنون ۴۰۰ متر از این میزان خاکبرداری و رونمایی شده است. متولی قمش تلاش دارد که تا جای ممکن خاکبرداری و لایروبی را ادامه دهد تا به دیگر سَربِطاق ها و در صورت امکان به انتهای قمش که به رودخانه دز ختم میشود برسد.
متولی قُمِش که همواره نسبت به عدم حمایت و همکاری مسئولان و دستگاههای متولی شهرستان در تمام مراحل احیای قُمِش انتقاد داشته، با وجود این امر اما برنامههای زیادی برای توسعه و رونق این قمش در دستور کار دارد.
بر این اساس متولی قُمِش وعده داده که در سال ۹۸ موزه سفال، موزه اجناس و کالاهای قدیمی، نگارخانه و کافه قمش نیز در قُمِش مؤمنون راه اندازی خواهد کرد.
در حال حاضر نیز مراحل نصب و احداث یک آسانسور برای آسان شدن تردد گردشگران به ویژه افراد مسن به قُمِش در حال انجام است که ورودی آسانسور یک در چوبی در کنار درب اصلی و ورودی قمش است.
از زمان رونمایی از قُمِش مؤمنون در شهریورماه ۹۶ تاکنون این گنج آجری در اعماق زمین به یکی از پربازدترین و محبوب ترین مکانهای تاریخی و گردشگری دزفول تبدیل شده به گونهای که بازدید از آن در برنامههای بازدید هر مقام بلندپایه و یا میهمانان ویژهای که وارد دزفول میشوند، قرار دارد.
این قُمِش همچنین در تمام ایام سال پذیرای بازدید عموم مردم و گردشگران است و به دلیل قرارگیری قُمِش در کنار شیدانه امام رضا (ع) این مکان در ایام محرم همچون نوروز بسیار پربازدید است.
پیش بینی میشود با توجه به معرفی و شناساندن این مکان تاریخی در رسانهها و فضای مجازی و گذشت دو سال از احیای آن، میزان بازدید گردشگران و مسافران نوروزی از این قُمِش در نوروز ۹۸ نسبت به نوروز ۹۷ با افزایش چشمگیری مواجه باشد.
شهرستان دزفول در تمام زمینههای گردشگری اعم از جاذبههای طبیعی، تاریخی و مذهبی پتانسیل و ظرفیتهای بسیار زیادی دارد و همین تنوع و تعدد جاذبههای این شهرستان کار را برای گردشگران و مسافران سخت میکند که کدام جاذبهها و مکانهای گردشگری دزفول را در برنامه بازدید خود در هنگام سفر به این شهرستان قرار دهند چراکه هر کدام از آثار، بناها و مکانهای گردشگری دزفول به تنهایی میتواند باعث جذب خیل عظیم گردشگر و ثبت خاطرات به یادماندنی شود.
اما قُمِش مؤمنون به سبب متفاوت و خاص بودن فضایی که دارد و تلفیق آب و آجر در آن، میتواند یکی از پیشنهادها و گزینههای مناسب برای گردشگران و مسافرانی باشد که دزفول را مقصد و یا یکی از مقصدهای گردش خود در ایام نوروز ۹۸ انتخاب کردهاند.
امین نظری/ایس
ا
ابوالفضل مهدی پور
شهرستان حمیدیه دارای روستاهای گردشگری مانند طویبه و شعیبیه است، اهالی این روستاها علاوه بر کشت انواع سبزی، در بخشی از کشتزارهای خود، گلهای نرگس، آفتابگردان، شب بو و همیشه بهار میکارند. زاغههای ارتش در دوران دفاع مقدس و اولین سد تنظیمی استان که در مسیر روستای خسرج است از مکانهای دیدنی حمیدیه هستند.قایق سواری در رود کرخه از دیگر تفریحات گردشکران در حمیدیه است.
ابوالفضل مهدی پور
کارگاه احرامیبافی در شوشتر
یکی از میراثهای تاریخی شوشتر، یک نوع هنر پارچهبافی است که به آن «اِحرامیبافی» میگویند. مردم شوشتر در گذشته این دستبافته را بدون نقش به عنوان پوشش اِحرام برای استفاده در مناسک حج میبافتند.
شوشتر، یکی از زیباترین شهرهای استان خوزستان در دل خود گنجینههای فراوانی از دوران کهن برای مردم امروز به یادگار دارد. یکی از این یادگارهای زیبا، یک نوع هنر پارچهبافی است که به آن «اِحرامیبافی» میگویند. آن گونه که در تاریخِ این هنر پارچهبافی ذکر شده است مردم شوشتر در گذشته این دستبافته را بدون نقش به عنوان پوشش اِحرام برای استفاده در مناسک حج میبافتند. امروز اما این دست بافته در ابعاد مختلف و با طرح و نقشهای گوناگون بافته میشود.
در سال گذشته مدیرکل دفتر آموزش و ترویج صنایعدستی کشور از کارگاههای احرامیبافی برای ثبت ملی شهر شوشتر به عنوان شهر احرامی ایران بازدید کرد و این هنر به نام شوشتر به ثبت ملی رسید.
کارگاههای احرامیبافی متعددی در شوشتر فعالیت میکنند و کارگاه خانم برگریزان در سرای افضل، یکی از این کارگاهها است. دستگاه سنتی احرامیبافی، رنگها و نقوش متقارن زیبای روی احرامی و صدای آرامشبخش دفه (ابزاری که برای کوبیدن پودها از آن استفاده میشود) هر بینندهای را وا میدارد که روبهروی این اتفاق کهن که توانسته از هزارتوی تاریخ خود را به این عصر برساند، خیره بایستد.
مرضیه برگریزان، هنرمند و صاحب کارگاه احرامیبافی درباره این هنر دستبافته به خبرنگار ایکنای خوزستان، گفت: احرامبافی از رشتههای بومی استان خوزستان است و قدمت چند هزارساله دارد. در گذشته احرام بدون طرح و ساده بافته میشد و برای احرام خانه خدا از آن استفاده میشد، اما به تدریج روز به روز پیشرفتهتر شد و در حال حاضر نقشهای متنوعی در آن به کار میرود.
این هنرمند افزود: با توجه به اندازه و ابعاد احرامی، استفادههای مختلفی از آن میشود. سجاده، روفرشی، رومبلی، تزئینات دیوار ازجمله کاربردهای احرامی است. پود این کار از پشم و تار آن از پنبه است. سعی ما این است که از پشم طبیعی گوسفند در آن استفاده کنیم که رنگ پس ندهد.
برگریزان که خود مدرس احرامبافی است و علاقهمندان بسیاری را در طول ۳۰ سال فعالیت در عرصه احرامیبافی با این هنر پارچهبافی آشنا کرده است، گفت: ۲۲ سال در کمیته امداد امام خمینی(ره) مشغول آموزش شدم و در این مدت به ۷۰۰ مددجو آموزش دادم و این کار به منبع درآمد آنها تبدیل شد.
علی محمد چارمحالی، کارشناس میراث فرهنگی شوشتر نیز در معرفی این هنر بومی شوشتر گفت: هنر «احرامی بافی» یا «احرومی بافی» از دستبافتههای شهرستان شوشتر است. «احرومی» یک نوع دست بافته است که در ابعاد متفاوت بافته میشود و ابعاد آن گاهی در یک متر و ۲۰ سانتیمتر در هشتاد و گاه بزرگتر بافته میشود.
وی درباره تاریخچه این هنر در بین صنایعدستی شوشتر اظهار کرد: در گذشته از این دستبافته به عنوان فرش شوشتری یاد شده است و در کتابها منظور از فرش شوشتری، احرامی است. امروز این دست بافته برای کاربردهایی همچون پادری، سجاده نماز و فرش استفاده میشود.
این کارشناس میراث فرهنگی گفت: دست بافتههای شهرستان شوشتر ریشه کهن دارند. ازسالهای گذشته که پروند شهر ملی بسته شد، شوشتر به عنوان شهر ملی احرامی بافی در ایران معرفی شد و هم اکنون در سطح کشور شوشتر را به عنوان شهر ملی احرامی میشناسند.
احرامی بافی ، یکی از رشته های پارچه بافی سنتی ایران و رشته بومی استان خوزستان محسوب می شود این منسوج ، بافت های از الیاف پشم و پنبه با طرح های ساده ی هندسی است ؛ کهن شهر شوشتر یکی از مهمترین مراکز بافت احرامی خوزستان به شمار می آید
پ.ن:احرامی از جمله صنایع دستی ایران بوده که کارگاههای تولید آن از سالها پیش در شوشتر فعال بودهاند. احرامی پارچهای است با تار پنبهای و پود پشمی به رنگهای سرمهای، زرد، سبز، سفید، نارنجی، قرمز و… که در شوشتر بافته میشود.
احرامی بافی، یکی از رشته های پارچه بافی سنتی ایران و رشته ی بومی استان خوزستان است. این منسوج، بافت های از الیاف پشم و پنبه با طرح های ساده ی هندسی است که به وسیله ی دستگاه پارچه بافی دستی بافته میشود. در گذشته، نوع بدون نقش این دست بافته را به عنوان پوشش احرام در اجرای مناسک حج به کار می بردند، اما هم اکنون احرامی در اندازه های گوناگون در قالب سجاده، پادری، روفرشی، روتختی، کیف و محصولات مشابه بافته می شود.
پارچه احرامی دورنگ است که عموماً سیاه و سفید بوده ، اما به رنگهای سبز و سفید قرمز و سفید دیده شده است و یک صنعتگر بافنده می تواند روزانه ۴ عدد احرامی به اندازه های ۷۰×100 سانتیمتر را تولید نماید . این فرآورده ها در قدیم بیشتر مورد استفاده حجاج قرار می گرفته و در حال حاضر با تغییر کاربری به عنوان رومیزی ، سجاده ، جانماز و … مورد استفاده است .
طرح ها، نقشه ها و رنگ بندی زاییده ی ذهن خلاق بافنده است و اغلب از یک شکل کلی پیروی می کند. به دلیل ماهیت بافت این نوع دست بافته، اجرای نقوش گردان و منحنی امکان پذیر نیست و نقش ها هندسی و متقارن هستند. رایج ترین طرحهای احرامی خوزستان عبارتند از: طرح لوزی، طرح کاجی، طرح لوزی در لوزی، طرح راه راه ساده، طرح راه راه تیخروسی، طرح آجرکاری، طرح پروانه، طرح خشتی، طرح عروسکی و طرح بوسه ی دو ماهی.
نقوش دست بافته های احرامی به نوعی بازنمود نقوش سفالینه های تمدن شوش با قدمت چند هزار ساله است. رنگ های به کاررفته در احرامی رنگ هایی شاد، درخشان و روشن مانند قرمز، زرد، آبی، سبز و سفید است. در حال حاضر اکثر احرامی های خوزستان در ابعاد 110*70 و 100*150 بافته می شود. دستگاه سنتی احرامیبافی از نوع دووردی است. دستگاه احرامی بافی به صورت ثابت در کارگاه مستقر می شود و نخ های تار به شکل افقی بر روی آن قرار می گیرند. ب
یشتر قطعات این دستگاه مشابه سایر دستگاههای نساجی سنتی از جنس چوب است. از جمله ابزار مورداستفاده در این بافت سنتی میتوان به این موارد اشاره کرد: 1- دفه، ابزاری است که برای کوبیدن پودها از آن استفاده می شود؛ 2- لیت، قطع های مستطیل شکل از جنس نی مرداب که نخ های چله از میان این تیغه عبور می کنند؛ 3- بلول (ماسوره) لوله باریک و کوتاهی است که نخ پود به دور آن پیچیده می شود؛ و 4- چرخ ماسوره تابی که شامل دو چرخ بزرگ و کوچک است که با چرخاندن چرخ بزرگ، چرخ کوچک دستگاه نیز می چرخد و نخ را به دور ماسوره می پیچد. از مهمترین مراکز بافت احرامی خوزستان می توان به شهرستان های شوشتر شاره کرد.
مواد اولیه این رشته پشم و پنبه است که در حال حاضر در ابعاد مختلف و گاهی به طول ۳ متر برای کاربردهای متفاوت تولید میشود
شوشتر در حوزه صنایع دستی به عنوان شهر ملی احرام بافی معرفی شده است
عکس:ایکنا
ابوالفضل مهدی پور
سینما شیرینِ» آبادان
سینما شیرین در سال ۱۳۱۰ (دوره پهلوی اول) توسط یک تاجر هندی ساخته شد و تنها سینمای غیردولتی آن زمان و نخستین سینمای مجهز آبادان به شمار میرفت. این سینما که دوطبقه آن سرپوشیده بود، یک سالن نمایش تابستانی نیز داشت و پس از آنکه جنگ جهانی به پایان رسید دو طبقه دیگر نیز به آن اضافه و بر همین اساس به بزرگترین سینمای ایران تبدیل شد. این سینما که اکنون در فهرست آثار ملی ایران نیز به ثبت رسیده است، در تملک سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری است. این سینما مانند بسیاری دیگر از سینماهای آبادان پس از شروع جنگ ایران و عراق به تعطیلی کشیده شد و خسارتهایی نیز در اثر جنگ به آن وارد شد.
فرید حمودی/فارس
ابوالفضل مهدی پور
نیایشگاه زرتشتیان اهواز
دین زرتشت یکی از قدیمیترین ادیان جهان است که اکثر پیروان آن را ایرانیان تشکیل می دادند. زرتشتیان دو کتاب گاتها و اوستا را کتب مقدس خود میدانند. آنها در دین خود شبانه روز را به پنج مقطع تقسیم میکنند که هر کدام نمازی جداگانه دارد. پیروان دین زرتشت در اهواز یک عبادتگاه، آرامگاه و محلی برای تجمعات مذهبی خود دارند. عبادتگاه و آرامستان به همت ارباب اردشیر ساسانی در سال ۱۳۳۳ در اهواز بنا شد. هم اکنون عبادتگاه زرتشتیان اهواز توسط شخصی به نام آقای بختیاری اداره میشود. به دلیل مهاجرت زرتشتیان از اهواز هماکنون تنها چهار خانواده زرتشتی در اهواز زندگی میکنند
ابوالفضل مهدی پور
«قبرستان انگلیسیها» در آبادان
یکی از جاذبه های شهر آبادان، قبرستان انگلیسی ها با ۵۳۶ نفر از کارمندهای پالایشگاه، متخصصین، مهندسین و خانواده های انگلیسی هاست.
آرامگاه ارامنهی آبادان هم در منطقهی «شطیط»، در جنوب شرقی آبادان، بالاتر از اروندکنار، جنب تانک «فارم»، چسبیده به بلوار شهید «علی عیسیزاده» قرار دارد. این آرامگاه حدود هزار و پانصد مترمربع مساحت دارد. در محدوده این قبرستان حدود سی صد و بیست مقبره وجود دارد که یادمان رفتگان را به جای سنگ، روی قالبهای سیمانی و عموماً به خط و زبان ارمنی نوشتهاند. شمارههایی که با رنگ روی یکایک مقابر زده شده است حاکی از این است که ظاهراً، یکبار توسط شورای خلیفهگری ارامنه از آنها گزارش و آماربرداری شده است. این مکان هم از محلهایی است که میتوانید، در آن از روی سنگ قبرها به گسترهی زندگی ارامنهی این شهر پی ببرید.
نزدیک بودن به پالایشگاه آبادان که محل کار انگلیسی ها بود، از ویژگی های این قبرستان است. لازم به ذکر است ۳۰ قبر این قبرستان در دولت محمد خاتمی و با تقاضای کنسولگری هلند در ایران نبش و اجساد تحویل آنها شد.
ابوالفضل مهدی پور
بازار «کهنه» دزفول
بازار «کهنه» دزفول یا بازار «قدیم» در مرکز این شهر و در کنار محله قلعه قرار دارد. در این بازار چهار راسته موازی که هر یک از آنها شامل یک صنف خاصی است در حال فعالیت هستند. این صنوف شامل: بزازان، آهنگران، خرده فروشان و بازار خراطان است. این بازار که از دیدنیترین بازارهای خوزستان است، به شکل میدانی بزرگ در مرکز شهر و در مجاورت محله قلعه قرار دارد و از راستهها و دالانهای متعددی تشکیل شده است که هر کدام به بخشی از مناطق اطراف راه مییابند. نقشه این مرکز تجاری باستانی به گونهای طراحی شده است که اهالی مناطق اطراف میتوانند با پای پیاده از کوچههای مجاور وارد آن شوند
بازار در مرتفعترین شیب شهر بنا شدهاست و امتداد گذرهای محلات به بازار ختم میشود. مراکز محلات و گذرهای اصلی بازار شهر بر اساس توپوگرافی زمین شکل گرفتهاند و حرکت پیاده از طریق گذرها همگی به بازار ختم میشود.
نکته جالب توجه بازار کهنه دزفول، زنده نگه داشتن صنایع دستی و قدیمی است و با قدم زدن در راهروهای پیچ در پیچ آن میتوانید بازار آهنگران، بزازان، خرده فروشان و خراطان را تماشا کنید.
بازار کهنه از جاذبههای دزفول، در گذشته مهمترین مرکز خدماتی دزفول بوده است و همه معاملات در آن انجام میگرفته است.
این بازار که از دیدنیترین بازارهای خوزستان است، به شکل میدانی بزرگ در مرکز شهر و در مجاورت محله قلعه قرار دارد و از راستهها و دالانهای متعددی تشکیل شده است که هر کدام به بخشی از مناطق اطراف راه مییابند.
. انواع صنایع دستی از قبیل خراطی (شامل ساخت شمعدانی و قلیان و…) کپو و کرتله بافی، گلیم بافی، سجاده بافی، ورشو سازی، طلاسازی و نمدمالی در بازار قدیم دزفول دیده میشود.
در کارگاههای ورشوسازی بازار کهنه دزفول ابزار چایخوری و سینی و آتشدان ساخته میشود. نمدمالی، خراطی، کپوبافی و گیوهدوزی نیز از دیگر سازههای این شهر به شمار میآیند.
یکی دیگر از سازههای دستی این شهر کارهای دستی بر روی فلزها میباشد که از آن میان میتوان ورشوسازی، قلمزنی روی زر و سیم و زرگری را نام برد.
بازار قدیم در مرکز شهر دزفول قرار دارد و در حال حاضر نیز به عنوان یکی از مراکز اصلی تجارت شهر فعال است. وجود شغلها و راستههای قدیمی با شکل خاص معماری مغازهها و فروش برخی صنایع دستی معروف دزفول در این بازار موجب استقبال ویژه گردشگران شده است.
امین نظری/ایسنا
ابوالفضل مهدی پور
۱۳ بهمن ماه به اعتبار تقویم روز تالابهاست.
تالاب شادگان در جنوب شهر شادگان در استان خوزستان قرار دارد این تالاب باارزش یکی از مهمترین زیستگاههای حیات وحش ایران است؛ تالابها مکانهایی با مشخصاتی مابین محیطهای خشک و دارای آب هستند. تالاب شادگان برای ساکنین اطراف خود امکان امرار معاش به وجود آورده، شغل ساکنان بخشهای مجاور تالاب ماهیگیری، پرورش گاومیش، پرندهنگاری، نیبری و حصیر بافی است؛ از عجایب این تالاب داشتن همزمان آب شور و شرین است.
تالاب شادگان محل مناسبی برای محققان در زمینه پرنده نگری نیز به حساب میآید به طوری که گردشگران و علاقمندان به گونههای مختلف پرنده برای انجام تحقیقات و عکاسی از این تالاب بازدید میکنند.
ماهیگیری در تالاب شادگان نیز از دیگر جاذبههای توریستی تالاب محسوب میشود. وجود اسکله تفریحی در روستای صراخیه در حاشیه تالاب شادگان باعث شده زیرساختهای گردشگری در اطراف تالاب شادگان توسعه یابند. گردشگران میتوانند به جزیره کوچکی که داخل تالاب است بروند و از خوراکیهای تالاب ازجمله انواع ماهیها استفاده کنند.
تالاب بینالمللی شادگان با وسعت 450 هزار هکتار و اکوسیستمی گسترده در جنوب شهر شادگان واقع شده است و طبق مصوبه کنوانسیون رامسر جزو 24 تالاب بینالمللی جهان محسوب میشود. مردم روستاهای شادگان معیشت خود را از طریق صیادی و دامداری در کنار این تالاب میگذرانند. تالاب شادگان علاوه بر ظرفیتهای اقتصادی، فرصتی برای گردشگری است.
عکس:فرید حمودی/فارس
