راهنمای محلی خوزستان

*فم‌تور خوزستان با حضور جمعی از راهنمایان استان مازندران اجرا شد.

علی خرازی دبیر انجمن راهنمایان گردشگری استان خوزستان و برنامه ریز فم تور در گفتگو با رسانه گردشگری و فرهنگی خوزستان با اعلام این خبر گفت:

این فم‌تور به منظور آشنایی با ظرفیت های گردشگری استان خوزستان از ۱۹ تا ۲۲ فروردین با مشارکت شرکت گردشگری اودیما از شهر نور مازندران، پیگیری آقای سعید صالح نیا راهنمای گردشگری و بازرس انجمن راهنمایان استان مازندران با حضور ۱۷ نفر از راهنمایان استان مازندران از شهرهای نور، چالوس، تنکابن ، رامسر و شهسوار برگزار شد.

علی خرازی در ادامه‌ گفت:

اقامت راهنمایان با مشارکت مجموعه هتل های سنتی طبیب و افضل با مدیریت جناب طبیب شوشتری انجام شد.
و طی چهار روز از جاذبه های شهرهای شوشتر، دزفول، همچنین سه برنامه دیدار با راهنمایان استان خوزستان در شهرهای شوشتر، دزفول و اهواز برنامه ریزی شد.
در شوشتر خانه تاریخی مقدم به مدیریت صادق خلیفه پذیرای میزبان دیدار راهنمایان مازندران که در این دیدار ابوالفضل مهدی پور و سمیرا جلودار از فعالان گردشگری و راهنمایان گردشگری حضور داشتند که در این دیدار راهنمایان باظرفیت های گردشگری شوشتر آشنا شدند.

در دزفول در خانه تاریخی قطب با پیگیری آرزو دفتری نایب رییس انجمن، با حضور آقای اکبری مدیر خانه قطب ؛ راهنمایان خانم دفتری، خانم رضاییان، آقای صالحی نژاد، خانم فرجی، آقای ولی زاده، آقای شهی زاده، آقای عرشیا و آقای شاهرکنی از اعضای راهنمایان گردشگری استان خوزستان جلسه ای تشکیل شد و به معرفی جاذبه های و ظرفیت های گردشگری شهر دزفولپرداختند.

در شهر شوش نیز راهنمایان مازندران مورد استقبال آقای بویری رییس پایگاه جهانی شوش و آقای عظیم کثیر از راهنمایان گردشگری شوش قرار گرفتند و راهنمایان با جاذبه های گرشگری شوش آشنا شدند‌‌‌و هدایای شامل بروشور و کتابچه به راهنمایان استان مازندران اهدا شد.

آخربن دیدار راهنمایان دو استان در خانه ماپار با حضور ابراهیم موسوی مدیریت مجموعه ماپار و اسد زاده مدیر داخلی صورت گرفت که از انجمن خوزستان آقای محمودی رییس انجمن، خانم زیلابی خزانه دار، استاد نظام پور، خانم اسکندری، خانم بوذرجمهری و خانم کارآزموده حضور داشتند. ضمن پذیرایی و تشکر از حضور راهنمایان آقای اشکان نظام پور هدایایی (شامل بروشور، کتابچه و سی دی های معرفی استان) را تقدیم راهنمایان مازندران کرد.

علی خرازی دبیر انجمن راهنمایان گردشگری استان خوزستان ضمن تشکر و قدردانی از معاونت گردشگری اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری استان خوزستان و تمامی دوستان،همکاران گرامی و نیز بخش های خصوصی که در این برنامه همکاری کردند در پایان افزود:
در این سه جلسه بر همکاری بیشتر راهنمایان هر دو انجمن برای برگزاری تورهای گردشگری تاکید شد و همچنین به پیشنهاد آقای صالح نیا بازرس انجمن مازندران امکان سفر به این استان در قالب فم‌ تور در ماه های بعد میسر خواهد شد

هدف از اجرای این برنامه، افزایش آگاهی عمومی نسبت به جاذبه‌های گردشگری استان خوزستان، رونق اقتصادی بخش گردشگری و ایجاد بستر مناسب برای معرفی هرچه بهتر ظرفیت ‌های گردشگری استان خوزستان به گردشگران داخلی و خارجی بود..

دهکده تفریحی توریستی"زراس

روستای"زراس" ایذه خوزستان با توجه به طبیعت سبز و جنگلی، دریاچه‌ای کم نظیر و کوهستان‌های اطرافش جاذبه‌های گردشگری فراوانی را در خود جای داده است. پوشش گیاهی این منطقه سبب شده تا گونه‌های جانوری مختلفی، چون گرگ، روباه، شغال، کبک و بز کوهی، سنجاب ایرانی در این منطقه رویت شوند. دریاچه سد کارون (۳)، کوه‌های مرتفع منگشت، درختان بلوط، گردو، انار و انجیر، گل‌های شقایق، نرگس، کتیرا و…، اشکفت سلیمان، گورستان یا زیارتگاه شیر‌های سنگی شهسوار، کتیبه‌های سنگی کول فرح، قلعه تل (مرکز سرزمین بختیاری در دوره قاجار)، دشت سوسن، پل بلوطک، آبشار شیوند، پارک جنگلی بلوط بلند، تنگه قاسمی، بخشی از جاذبه‌های طبیعی و تاریخی این منطقه است.

کوهنوردی، تفریح‌های آبی، قایق‌سواری، اسکله تفریحی، موزه حیات وحش، ماهیگیری، دوچرخه‌سواری، اسب سواری، بومگردی، بازدید از بنا‌های تاریخی، نمایشگاه گل و گیاه از تفریح‌های در دسترس گردشگران است. این دهکده گردشگری دارای سوییت‌های اجاره‌ای کنار دریاچه، ویلا‌های مجهز و هتل چهار ستاره است.

عکاس : محمد بن رشیدی|

مجموعه جهانی آسیابها و آبشارهای شوشتر

مجموعه جهانی آسیابها و آبشارهای شوشتر یکی از مهمترین و باارزش‌ترین سازه‌های تاریخی این شهر گردشگری در استان خوزستان است. قدمت این سازه که مجموعه‌ای بهم پیوسته از ۱۳ اثر تاریخی، شامل پل‌های سنگی، بند‌های طویل، آسیاب‌های بزرگ، آبشار‌های زیبا، کانال‌های دستکند و تونل‌های عظیم هدایت آب است؛ به دوران ساسانیان باز می‌گردد و با سیستم فوق العاده خود، به صورت مجموعه‌ای واحد از این آثار مهندسی باستانی، تاکنون پابرجا مانده است و در این سیستم شگفت انگیز خود، هدایت آب رودخانه کارون را بر عهده دارد. این بنای تاریخی که با معماری شگفت انگیز منظور بهره گیری بیشتر از آب ساخته شده بوده؛ به عنوان دهمین اثر ملی ایران، ثبت فهرست میراث جهانی یونسکو و یکی از اعجاب برانگیز‌ترین جاذبه‌های گردشگری استان است.

عکاس : پیمان حمیدی پور/میزان

مجموعه جهانی آسیابها و آبشارهای شوشترمیزبان گردشگران نوروزی 1404

سازه‌های آبی شوشتر در دوران ساسانیان برای بهره‌گیری از نیروی آب به‌عنوان محرک آسیاب‌های صنعتی ساخته شدند. در این مجموعه بزرگ، سازه های آبی شوشترآسیاب‌ها، آبشارها، کانال‌ها و تونل‌های عظیم هدایت آب، همچنین سیکا (محلی برای استراحت و تفریح) بسیار جالب‌توجه هستند. سازه‌های آبی شوشتر از سوی سازمان یونسکو به‌عنوان شاهکاری از نبوغ و خلاقیت بشری شناخته شده‌اند.

عکس:خلیل موسوی/مهر

حضور گردشگران نوروزی در کلیسای کاراپت آبادان

يكي از جاذبه‌هاي گردشگري جنوب خوزستان مجاورت مسجد و كليساي آبادان است كه جلوه‌اي بارز از احترام متقابل پيروان اديان الهي را به تصوير كشيده است.
كليساي سورت قاراپت آبادان، سال ۱۳۱۹ ساخته شده است؛ اين كليسا در زمان جنگ تحميلي آسيب ديد، و از سوي ستاد بازسازي مناطق جنگزده مرمت شد و سال ۱۳۸۲ به عنوان يكي از آثار ملي ايران به ثبت رسيد.
اين روزها اگرچه به خاطر اندك بودن تعداد مسيحيان در آبادان آييني در اين كليسا برگزار نمي‌شود، اما اين كليسا بزرگترين تالار اجتماعات ارامنه مقيم آبادان محسوب مي‌شده است.
بر اساس اسناد، اين كليسا نخستين كليساي ارامنه آبادان در عصر حاضر محسوب نمي‌شود، بلكه پيش از احداث اين كليسا در آبادان دو كليساي ديگر نيز وجود داشته‌ است..

کلیسا و مسجد دیوار به دیوار هم یکی از جاذبه‌های گردشگری و میراث فرهنگی جنوب خوزستان است که جلوه‌ای بارز از احترام متقابل پیروان ادیان الهی را به تصویر کشیده است.
کلیسای قاراپت مقدس آبادان همجوار با مسجد امام موسی کاظم(ع) معروف به مسجد بهبهانی ها است و آبادان تنها مکانی است که در آن کلیسا و مسجد دیوار به دیوار در همسایگی هم هستند و تصویری از احترام متقابل میان پیروان ادیان مختلف الهی و از زیباترین جلوه های گفت و گوی تمدن ها را به تصویر کشیده است. در واقع آبادان تنها نقطه ای از ایران است که در آن کلیسا و مسجد همسایه هستند.

وقتی با دقت به گوشه و کنار خیابانها و مناطقی مثل زند و بریم آبادان نگاه بیندازید، می توان به وضوح بناهایی را دید که نشان از وحدت اقوام ساکن آن داشته و دارد. ساکنانی که با خوبی و خوشی در کنار یکدیگر زندگی می کنند و آئین های اعتقادی خود را نیز برپا می دارند.

کلیسای سورت قاراپت آبادان، سال ۱۳۱۹ ساخته شده و اگرچه این کلیسا در زمان جنگ تحمیلی آسیب، از سوی ستاد بازسازی مناطق جنگزده مرمت شد و سال ۱۳۸۲به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسید.

عکس:فرید محمودی/فارس

سازه‌های آبی تاریخی جهانی شوشتر تماشاگه تاریخ

اینجا تماشاگه تاریخ است. گردشگران نوروزی به اینجا که می‌رسند از هر آبشارش تاریخی زنده را به چشم خود تماشا می‌کنند. به سازه‌های آبی تاریخی شوشتر که پا می‌نهی در پیچ‌وخم هر سازه‌اش نشانی از زندگی نیاکانی هوشمند و فرهیخته می‌بینی که امروز تو را می‌دیده‌اند و فردایی پرشکوه را برایت رقم زده‌اند. به آبشارهای شوشتر که می‌رسی به حرمت این تاریخ تابناک آهسته گام بردار و زمزمه رودهایش را سراپا گوش باش.

عکس : سپیده سلمان وندی

طبیعت روستای زراس

روستای زراس همچون نگینی در دل زاگرس و نزدیکی سد کارون سه واقع شده است. و حدودا ۳۹ کیلومتر با آن فاصله دارد.

وجود مناظر بینظیر زیبا و سرسبز زاگرس یکی از لذت‌های وصف ناپذیر است. بهار بهترین زمان برای سفر به این منطقه است چرا که چشمه‌سارهای پرآب، درختان سرسبز و هوای مطبوع آن در کنار چشم انداز بینظیری که از زاگرس دارد با آن جنگل‌های متراکم بلوطش، تجربه‌ای بینهایت زیبا از سفر به این منطقه را به شما میدهد.

مسیر رسیدن به این روستا به قدری زیبا است که بی هیچ وجه در مسیر خسته نخواهید شد. با رسیدن به روستای زراس با طبیعتی اعجاب‌انگیز مواجهه خواهید شد.

این منطقه با دریاچه‌ای صاف، کوهستان‌های پوشیده از سبزه و هوای پاک، فرصتی منحصر به فرد برای استراحت و تفریح ارائه می‌دهد. زراس با امکانات متنوعی مانند قایق‌سواری، پیاده‌روی در طبیعت و کمپینگ، هر سال گردشگران زیادی را به خود جذب می‌کند.

عکس:فرید محمودی/فارس

سازه‌های آبی شوشتر میزبان مسافران نوروزی

سازه‌های آبی شوشتر به عنوان یکی از منحصر به‌فردترین آثار تاریخی استان خوزستان میزبان مسافران نوروزی در ایام تعطیلات نوروز است.

سازه‌های آبی شوشتر که از زمان هخامنشیان تا دوران ساسانیان به منظور بهره‌گیری بهتر از آب ساخته شده است مجموعه ای از ۱۳ اثر تاریخی شامل پل‌ها، بندها، آسیاب‌ها، آبشارها، کانال‌های دست‌کند و تونل‌های عظیم هدایت آب است. این مجموعه به عنوان همین اثر ایران در سال ۱۳۱۵ در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شده است.

حمام کُرناسیون دزفول.

حمام کرناسیون در محله کرناسیون در فاصله‌ی ۳ دقیقه‌ای پل جدید دزفول بین بلوارهای شریعتی و قاضی، نزدیک خیابان ساحلی قرار گرفته است. این حمام در دوره قاجار ساخته شده و سال ۱۳۸۵ مرمت آن به‌پایان رسید.

محله‌ای که اکنون به کرناسیون مشهور است، محل اسکان عشایری بوده که از کوه کرناس به این‌جا کوچ می‌کردند. کوه کرناس نزدیک شهر و در شمال دزفول قرار دارد. با تغییر سبک زندگی، این مردم به طور ثابت در محله‌ی کرناسیون ماندند و زندگی کردند.

حمامی که در دوره قاجار در این محله ساخته شده و سال‌ها مورداستفاده‌ی مردم بوده، اکنون به یکی از جاذبه‌های گردشگری دزفول تبدیل شده است.

معمار این حمام که ۸۸۹ مترمربع مساحت دارد، استاد معزی بوده است. حمام کرناسیون نمای بیرونی ساده و آجری دارد که بازدیدکنندگان را به راهروی ورودی می‌رساند. اما بازدید از حلقه چاه کنار ورودی را نباید فراموش کرد. این چاه به قنات‌هایی وصل بوده که به رودخانه‌ی دز راه داشتند و به این ترتیب آب حمام را تامین می‌کرده است.

ورودی موزه شامل نمایش یک حمام قدیمی و مشاغل وابسته به آن مانند جاجیم بافی، نمدبافی، خراطی، آهنگری و مسگری و نیز نمایش یک خانه قدیمی در دزفول است.کشاورزی سنتی دزفول را در ورودی گرم خانه حمام می بینیم و در بخشهایی مبانی گرمخانه نسخه های خطی، اسناد و مدارک مالی واشیاء و زیورآلات در معرض دید قرار دارد و در انتهای گرمخانه نیز مراسم سنتی عروسی دزفول به نمایش گذاشته شده است.

طراحی سقف حمام دیدنی است و توجه گردشگران را به خود جلب می‌کند. ضمن این‌که امکان بازدید از بام بنا وجود دارد.

بازدید از حمام کرناسیون در روزهای هفته و در دو نوبت صبح و عصر امکان‌پذیر است. البته این مجموعه دوشنبه‌ها تعطیل است.

عکس:امین نظری/ایسنا

احیای جشن «دو عیدون» شوشتر

هم‌زمانی ماه رمضان و نوروز در سال ۱۴۰۴، را باید فرصتی برای پیوند معنویت و سنت‌های فرهنگی دانست

شوشتر یکی از شهرهای تاریخی ایران است که قدمت و اهمیت آن در میان شهرهای باستانی کشور از گذشته های دور بود زبانزد بوده است

این شهر که به دارالمؤمنین معروف بوده، از گذشته تاکنون میزبان آئین‌های مذهبی و سنتی بسیاری بوده است.

جشن دو عیدون که اشاره به تقارن عید فطر و عید نوروز دارد از آیین های سنتی و قدیمی شوشتر می باسد که در دوران گذشته اجرا می شد.

در آئین کهن شرکت‌کنندگان با لباس‌های سنتی شوشتری در بخشی از بافت تاریخی شهر و سرای جهانی افضل حاضر و همراه با ساز و آوازهای محلی به شادمانی پرداختند

پخت نشا،فرنی و دیگر خوارکی های سنتی مخصوص که در ایام عید فطر و همچنین نوروز اهالی شوشتر برای پذیرایی به کار می بردند و چاووشی خوانی ،احیای رسم و رسوم قدیم ازدواج در شوشتر که در گذشته رسم بوده در این آئین انجام شد

این آیین به همت گروه فرهنگی و هنری اوسونا ،جمعی از دوستداران میراث فرهنگی و با مشارکت هنرمندان و فعالان فرهنگی اجرا شد.

لازم به ذکر است که پیش از آیین های مانند غم به در پلوپزون و بادباک و بادگیر بازی سنتی نیز در کهن شهر باستانی شوشتر اجرا شده بود

با معرفی آئین‌های رمضان و نوروز، میتواک فرهنگ و سنت‌های بومی را زنده نگه داشت و آن‌ها را به‌عنوان بخشی از میراث ارزشمند ایرانی به آیندگان منتقل کرد و از سوی دیگر نیز گردشگری فرهنگی و اقتصاد جوامع محلی به شدت به برگزاری آیین‌های سنتی مانند نوروز وابسته است. احیای این آیین‌ها می‌تواند به رونق اقتصاد محلی، ایجاد فرصت‌های شغلی و جذب گردشگران بیشتر منجر شود.

عکس:محمد ائمه

قایق سواری در کارون

جنوب کشور ما با همه زیبایی ها و جاذبه هایی که دارد، از جمله مناطقی است که هر ساله مورد توجه گردشگران قرار می گیرد، به گونه ای که معمولا در شهرهای استان خوزستان مانند اهواز، شوشتر و خرمشهر در تعطیلات نوروز و حتی غیر از آن، شاهد حضور گسترده مسافران در ساحل رودخانه کارون برای لنج و قایق سواری خواهید بود. چرا که یکی از زیباترین و لذت بخش ترین تفریحات برای گردشگران همین قایق سواری و لنج سواری بشمار می رود.

یکی از تفریحاتی که می توان در استان خوزستان انجام داد قایق سواری در رود کارون است. هر سال گردشگرانی که به اهواز سفر می کنند قایق سواری بر روی کارون را از تفریحات به یاد ماندنی می دانند. رود کارون پرآب ‌ترین و بزرگ‌ ترین رودخانه ایران است. این رود که در سنگ نوشته‌ های باستانی کرن، کرنک و کوهرنگ نیز نامیده شده است، مهد اولین تمدن ‌های بشری در ایران بوده است.

عکس: محمد آهنگر

آئین سنتی معایده

آیین سنتی معایده (تبریک عید، عید دیدنی)، صبح عید سعید فطر در مناطق مختلف عرب نشین خوزستان برگزار شد.

به گزارش ایرنا آئین سنتی معایده توسط مردم عرب خوزستان پس از اقامه نماز عید سعید فطر در مناطق مختلف این استان از جمله منطقه زویه اهواز برگزار شد.

روز عید و پس از اقامه نماز در مساجد، دید و بازدیدها توسط بزرگان، جوانان، نوجوانان، خردسالان و بزرگان در این مناطق آغاز می‌شود.

این آئین در بین عرب‌های خوزستان و در شهرستان‌های اهواز، سوسنگرد، بستان، هویزه، آبادان، شادگان، خرمشهر، ماهشهر، بندر امام خمینی (ره)، باوی، شوشتر، شوش، امیدیه، هندیجان از قدمت دیرینه برخوردار است و روز عید سعید فطر با این دید وبازدیدها از حال و هوای خاصی برخوردار است.

نکته مهمی که در دید و بازدید عید فطر میان عرب‌های خوزستان بیشتر مشهود است، لزوم آغاز عید دیدنی از خانه بزرگان و سادات است.

این دیدو بازدیدها از یک نفر از بزرگان محله آغاز می‌شود و با ملحق شدن دیگران، جمعیتی در آن محله به راه می‌افتد و یااا… گویان وارد منازل می‌شوند.
در این روز در تمامی منازل باز بوده و پذیرای میهمان هستند و در هیچ منزلی بسته نیست.

میهمانان با گفتن «عیدکم مبارک یا اهل البیت»، «عیدکم مبارک ایامکم سعیده» و «عساکم من عواده» وارد منازل می‌شوند

از سنت‌های دیگری که در روز عید فطر در این مناطق مشهود است، معطر کردن منازل با عود و بخور است

بساط قهوه معروف عربی پایه ثابت این مناسبت‌ها در خوزستان است که در روز عید فطر حال و هوای خاصی دارد

سنت دیگری که در روز عید فطر بین عرب‌های خوزستان مورد توجه است، یاد کردن عزیزان از دست رفته است. آشنایان و فامیل پس از حضور در مزار عزیزان خود به سراغ خانواده متوفی می‌روند و می‌خواهند که خانواده عزادار لباس سیاهشان را در آورد

از سادات و بزرگان درخواست می‌شود که در این آئین حضور یابند. این خواسته نیز به احترام آنانی که آمده‌اند، مورد قبول واقع می‌شود.

جمع‌آوری زکات فطریه نیز از شب عید فطر آغاز می‌شود، و دست به دست از کوچک‌ترین فرد خانواده می‌چرخد تا به دست پدر خانواده برسد؛ پدر خانواده آن را، روز عید به مستحق و نیازمند می‌دهد.

شادمانی روز عید نیز روال خاص خود را دارد؛ حضور در منزل بزرگان به‌صورت «یزله» که همان پایکوبی است، صورت می‌گیرد، محلات با حضور جوانان و انجام این اقدام رنگ و بویی خاص می‌گیرد.
در بیشتر شهرستان‌های خوزستان رسم بر این است که بیش از یک یا دو روز را به دید و بازدید عید اختصاص می‌دهند.

مردم عرب خوزستان ساکن شهر و روستاها در این مدت کدورت‌ها و اختلافات را کنار می‌گذارند؛ بزرگان قوم از این مناسبت نهایت استفاده را کرده و اختلافات دو جانبه را برطرف می‌کنند.

روز عید میان عرب‌های خوزستان از تقدس خاصی برخوردار است؛ در این روز آغوش همه برای یکدیگر باز است و صلح، صفا و دوستی مشخصه اصلی عید فطر میان عرب‌های خوزستان است

معایده» به‌عنوان بخشی از میراث فرهنگی خوزستان، همواره مورد توجه ویژه مردم این خطه بوده و هر سال با برنامه‌ریزی دقیق اجرا می‌شود تا پیوند میان سنت‌های اصیل و انسجام جامعه را زنده نگه دارد.

عکس:سید خلیل موسوی/سید حامد موسوی

محوطه باستانی شوش

شهر شوش با وجود آثار باستانی متعدد علاوه بر زیبایی‌های چشم نوازش از ارزش بسیار بالایی برخوردار است. در این میان قلعه شوش اکروپل با قدمتی بیش از ۱۲۰ ساله یکی از بناهای بسیار جذاب این شهر بشمار می‌رود. نکته قابل توجه در رابطه با این بنا، استفاده از برخی مصالح تاریخی همچون آجرهای کاخ داریوش هخامنشی و آجرهایی با خط میخی حک شده بر رویشان از زیگورات چغازنبیل، برای ساخت این بنا است، به همین علت بسیاری از افراد در باره تاریخ دقیق ساخت بنا دچار اشتباهاتی شده و آن را بسیار قدیمی و باستانی می پندارند. هدف از ساخت قلعه آکروپل فراهم آوردن مکانی برای سکونت باستان شناسان فرانسوی و ایجاد محوطه ای برای حفظ آثار کشف شده بود تا بتوانند به راحتی در باره آثار تاریخی پژوهش انجام دهند. چندی بعد این تفکر به دست باستان شناس فرانسوی، ژاک دمورگان، در سال ۱۸۹۸ میلادی عملی شد. قلعه آکروپل با شماره ثبت ۳۹۸۳ در ۱۰ مهر ماه سال ۱۳۸۰ به ثبت میراث ملی ایران در آمد و سالانه پذیرای گردشگران بسیاری از سراسر دنیا است.

مجموعه جهانی آسیابها و آبشارهای شوشتر میزبان گردشگران نوروزی ۱۴۰۴

«سازه‌های آبی تاریخی شوشتر» از برجسته‌ترین نمونه‌های معماری و مهندسی ایران کهن، در تعطیلات نوروز ۱۴۰۳ پذیرای گردشگران و مسافران بسیاری بود. این مجموعه منحصر به فرد، تحت نام «سیستم آبی تاریخی شوشتر» نیز شناخته می‌شود و شامل ۱۳ بنای تاریخی مرتبط به هم است.

این آثار شامل پل‌ها، بندها، آسیاب‌ها، آبشارها، کانال‌های دست‌ساز و تونل‌های عظیم هدایت آب بوده و به عنوان یکی از موارد ثبت‌ شده در فهرست میراث جهانی یونسکو جایگاه ویژه‌ای دارد

دشت «سوسن» ایذه

دشت «سوسن»، یکی از جاذبه‌های طبیعی استان خوزستان، در ۳۵ کیلومتری شمال غربی شهرستان ایذه قرار دارد. این منطقه از دو دهستان دشت «سوسن شرقی» با مرکزیت «جنگه» و دشت «سوسن غربی» با مرکزیت «ترشک» تشکیل شده و در مجاورت استان چهارمحال و بختیاری واقع شده است. عبور رودخانه کارون از میان دشت شرایط مناسبی برای گردشگری و فعالیت‌های طبیعت‌گردی فراهم کرده است.

مراتع وسیع، آب‌وهوای مطلوب و حضور عشایر بختیاری از ویژگی‌های شاخص این منطقه محسوب می‌شود. دشت «سوسن» در فصل بهار با رویش گل‌های وحشی و مناظر چشم‌نواز، گردشگران بسیاری را به خود جذب می‌کند. موقعیت جغرافیایی و جلوه‌های طبیعی آن، این دشت را به یکی از مناطق ارزشمند خوزستان تبدیل کرده است. این منطقه، ترکیبی از زیبایی طبیعی و جلوه‌های فرهنگی زندگی عشایری را به نمایش می‌گذارد

عکس:ایرنا/احمد ریاحی رهکردی

سازه‌های آبی‌تاریخی شوشتر در اولین روز از سال نو

شهرستان شوشتر یکی از مقصدهای گردشگران و مسافران است چرا که وجود سازه‌های آبی در شوشتر و داشتن سیستم آبیاری قدمتی به درازای تاریخ ایران سبب شده که مردم بسیاری از این آثار دیدن کنند؛ سازه‌های آبی شوشتر از بزرگ‌ترین مجموعه‌های صنعتی شناخته شده در عصر پیش از انقلاب صنعتی در جهان است و از سوی سازمان یونسکو «سازه های آبی شوشتر، شاهکار نبوغ و خلاقیت» نامیده شده است.

سازه‌های آبی شوشتر در دوران ساسانیان، برای بهره‌گیری از نیروی آب به‌عنوان محرک آسیاب‌های صنعتی ساخته شده است. در این مجموعه بزرگ، ساختمان آسیاب‌ها، آبشارها، کانال‌ها و تونل‌های عظیم هدایت آب و سیکا که محلی برای استراحت و تفریح است قابل توجه و جالب هستند.

در سفرنامه مادام ژان دیولافوآ باستان‌شناس نامدار فرانسوی از این محوطه به عنوان بزرگ‌ترین مجموعه صنعتی پیش از انقلاب صنعتی یاد شده است.

با این‌که تاریخچه ساخت سازه آبی شوشتر به دوران هخامنشی می‌رسد اما اغلب برنامه‌های نوسازی و ‏توسعه این بنا در قرن سوم میلادی و در عهد ساسانیان اجرا شده است. کارگرانی که این مجموعه سترگ را ‏بنا کرده‌اند، سربازهای رومی بوده‌اند که پس از شکست والرین، امپراتور روم از شاپور یکم، شاهنشاه ‏ساسانی به اسارت درآمدند. طبق نقل تاریخ، فرمانروای ساسانی دستور داد با نیروی کار سربازان اسیر ‏رومی، سازه آبیاری عظیمی با یک آبراهه و دو بند بنا شود تا با استفاده از آن، جریان آب این دیار ‏کنترل شود.

مجموعه آسیاب‌ها و آبشارهای شوشتر با توجه به زمان ساخت از شاهکارهای فنی و مهندسی در جهان است. این شاهکار مهندسی هم در ایران و هم در جهان بی‌نظیر است. با توجه به اهمیت شهر شوشتر در برهه‌هایی از تاریخ و توجه ویژه به احداث تأسیسات آبی در این منطقه که از فنون مهندسی پیچیده‌ای سود می‌جوید، ما را در نتیجه نهایی مصمم می‌کند که احداث آسیاب‌ها را متعلق به دوران کهن و حتی هم عصر با ساسانیان بدانیم. مجموعه آسیاب‌ها و آبشارهای شوشتر در سال ۱۳۷۷ توسط سازمان میراث فرهنگی با شماره ۲۱۸۱ در فهرست آثار ملی به ثبت رسید.

همچنین مجموعه آسیاب‌ها و آبشارهای شوشتر به عنوان دهمین اثر ایران به کمیته میراث جهانی یونسکو معرفی شد و در نشست سالانه اعضای این کمیته در سال ۲۰۰۹ با احراز معیارهای ۱، ۲ و ۵ با عنوان نظام آبی تاریخی شوشتر در فهرست میراث جهانی یونسکو با شماره ۱۳۱۵ به ثبت جهانی رسید.

آسیاب‌های آبی دزفول در اولین روز سال نو

آسیاب‌های آبی دزفول یکی از آثار ارزشمند تاریخی شهرستان دزفول به شمار می‌روند و به شماره ۳۹۸۴ در ردیف آثار ملی کشور به ثبت رسیده است.

این آسیاب‌ها دارای مالکیت خصوصی بوده که به آسیابان به اصطلاح محلی لُوینه می‌گفتند.

تعداد آسیاب‌ها در دوره‌ صفویه حدود ۵۰ تا ۶۰ عدد بود که بخشی از آنها در اثر سیلاب‌های فصلی تخریب شدند. آسیاب‌های آبی دزفول در بخش‌های مختلف رودخانه دز قرار دارند. بخشی از آنها به فاصله حدود ۸۰۰ متر از سد تنظیمی (دزفول) و در جنوب تفریحگاه ساحلی دز، بخشی در زیر پل جدید (دوم) دزفول و بخشی دیگر نیز در کنار پل قدیم این شهرستان ساخته شده‌اند. پیشینه تاریخی آسیابهای آبی دزفول در ارتباط با پل قدیم (دزفول) بوده که به دوره ساسانیان باز می گردد اما عمده آثار موجود از آسیاب‌ها که در سه بخش از رودخانه موجود است به دوره تاریخی صفویه و قاجاریه باز می گردد.

این سازه‌ها از مصالحی چون قلوه سنگ رودخانه ایی، آجر و با ملات ساروج ساخته شده اند.شکل معماری آسیاب‌ها برگرفته از سبک معماری بومی شهرستان دزفول بوده و به صورت یک مجموعه به هم پیوسته ساخته شده و به هم مربط هستند.